01 — Rehên min
Ez li vir, li başûrê Neuköllnê mezin bûm. Rastiya me ez ji jiyana xwe dizanim, ne ji raporan. Taxa min li Britzê bi dibistana Grundschule am Teltowkanal dest pê dike û li Rudowê, li lîseya Hannah-Arendt-Gymnasium, diqede. Hemû hevalên min li vir in, malbata min li vir e, û gelek cîranên dilgerm li vir in — mirovên ku li hev xwedî derdikevin û bi ked dixebitin. Dê û bavê min jî neçar man ku hemû jiyana xwe bi ked bixebitin. Bavê min pêşî wek karkerê pola xebitî, lê salên herî dirêj wek karkerê xizmetê li BVGyê (dezgeha veguhastina giştî ya Berlînê); diya min wek karkera paqijiyê li Förderschuleyekê (dibistaneke taybet ji bo zarokên ku hewcedariya wan bi piştgiriyeke zêdetir heye) xebitî.
Hûn dikarin bifikirin: li mala me pere pir caran têrê nedikir. Ez geştên dibistanê yên ku ez û çend hevalên min nikaribûn beşdarî wan bibin tînim bîra xwe. Û ez pir zêde malbatên ku pereyê wan têra dersên taybet nedikir tînim bîra xwe, tevî ku zarokên wan li dibistanê zehmetî dikişandin. Bîst sal derbas bûn, û ez hê jî her roj dibînim ka çend zarok û malbat li vir di heman rewşê de dijîn.
02 — Tiştên ku şopa xwe li min hişt
Ji ber vê jiyanê ez ji zû ve li ser nîjadperestî, dadmendî û newekheviya civakî fikirîm. Dema ku min Abitura xwe (îmtîhana dawî ya lîseyê, ya ku mafê xwendina zanîngehê dide) li lîseya Hannah-Arendt-Gymnasium temam kir, dê û bavê min jixwe ewqas pîr bûbûn ku êdî nikaribûn bixebitin — û wek gelek malnişînên li Almanyayê, meaşê wan yê teqawidiyê bi zorê têra jiyanê dikir. Loma ez ji zû ve di karên cuda de xebitîm, da ku piştgiriya wan bikim — li supermarketan, wek belavkar, li nivîsgehê an jî wek şofêr. Wê demê şopeke kûr li min hişt, ji ber ku min bi çavên xwe dît ka piraniya mirovan li civaka me di çi rewşê de ne: em pir û bi ked dixebitin, û dîsa jî di dawiya mehê de pere têrê nake.
03 — Rêya min
Di sala 2015an de ez bûm endamê DIE LINKE (Partiya Çep), û ji hingê ve min di çend rêxistinên siyasî de li ser van mijaran xebat kir: têkoşîna li dijî nîjadperestiyê, dadmendiya civakî, perwerdehî û ciwan, siyaseta navneteweyî, û mafê penaberî û koçberiyê. Li tenişta xwendina xwe ya Wirtschaftsingenieurwesen (xwendineke ku endezyarî û aboriyê bi hev re dide), min bi rêkûpêk dersên taybet dan — îro êdî ji neh salan zêdetir e ku ez bi zarok û ciwanan re dixebitim. Herwiha di deh salên dawî de derfet ket destê min ku ez li asta eyaletê û li asta federal ji nêz ve nas bikim ka siyaset û dîplomasî çawa dimeşin, û fêrî gelek tiştan bibim. Ferat Koçak endamê me yê Bundestagê (meclisa tevahiya Almanyayê) yê Neuköllnê ye; ji salekê zêdetir e ku ez di tîma wî de dixebitim. Li wir em her roj ji bo mirovên xwe û ji bo jiyaneke çêtir li Neuköllnê têdikoşin.
Li derveyî siyasetê ez ji felsefe û çandê pir hez dikim, lê ez heyranekî mezin yê werzîşê me jî — bi serbilindî alîgirê tîma me ya Berlin Bears (GO BEARS!), û ez bi salan di yaneya DJK SW Neukölln de lîstikvan û hakem bûm. Ez bi kêfxweşî wextê xwe bi diya xwe ya niha heftê û du salî re derbas dikim, û ji sî salan zêdetir e ku ez li Britzê di heman avahiyê de dijîm. Ev avahî di heman demê de hêviya min ya cîraniyeke wisa ye ku mirov tê de li hev xwedî derkeve: ferq nake ka cîranên min Erika, Musa an birêz Lehmann in — her yekî ji wan nîşanî min da ku hevgirtina mirovan çi ye, û çima girîng e ku mirov li hev xwedî derkeve.
04 — Ez li aliyê kê me
Yek ji wan Xaltî Uschi bû. Dema ku cîranê qata sêyem dîsa gazî polîsan dikir, tevî ku tu deng û hewar tune bû, wê malbata min bêyî paşvekişîn parast. Wê her carê xwe avêt navberê, bêyî ku dudil bibe. Dema ku nazî li Almanyayê li ser desthilatê bûn, ew heşt salî bû — û wê ji min re her tişt got: ka ew demên tarî çiqas bêrehm bûn, û ka wan çi zehmetiyên ku mirov nikare di hiş de bigire derbas kirin, da ku pîrika wê, ya ku cihû bû, biparêzin. Hinekî berî ku ew bimire, min soz da wê: ez ê bi her tiştê xwe li dijî nefret, fitne û nîjadperestiyê rawestim
— û berî her tiştî li dijî AfDyê!
Cihêrengî, hevgirtin û siyaseteke dilpak — ev çekên me yên herî xurt in!
Ez ji bo Neuköllneke ku mirov tê de li hev xwedî derkeve û ku deriyên wê li cîhanê vekirî bin têdikoşim — ji bo hemû kesên ku piştî me tên, û ji bo Xaltî Uschi!
Mala me
Herêma me ya hilbijartinê — mala me
Gropiusstadt, Buckow-Nord û bakurê Blumenviertelê. Malbatên me li vir dijîn — hin ji wan bi nifşan in. Cîranên me li vir dijîn, ew kesên ku bi rêz û hurmet li hev dinihêrin. Û zarok û ciwanên me li vir mezin dibin, li ser heman cihên lîstikê û di heman yaneyan de. Ez û nifşê me berî wan jî li wir mezin bûn. Ev mala me ye — em jê hez dikin, lê em wê baş jî nas dikin. Û em hemû li ser xalekê li hev in: divê gelek tişt çêtir bibin!
Ev mirov ne hejmarên biyanî ne — ev cîranên me ne. Werin em ji nêz ve lê binihêrin, beş bi beş.
Gropiusstadt
ji zarokên li Gropiusstadtê di xizaniyê de mezin dibin — ji her sê zarokan zêdetirî yekî.
Nêzîkî 39.000 kes li Gropiusstadtê dijîn, di avahiyên bilind yên li dora Lipschitzallee û xeta U7 de. Gelek dê û bav bi nobetê dixebitin, di firotgehan de an di lênêrînê de — û dîsa jî di dawiya mehê de pere pir caran têrê nake.
Dê û bavên ku bi xwe birçî dimînin, da ku zarokên wan têra xwe bixwin. Malbatên ku zivistanê germahiya malê kêm dikin, ji ber ku ji fatûreyan ditirsin. Ev ne tenê hejmarên raporeke xizaniyê ne — ev mirov li vir dijîn, di nav me de. Ev cîranên me ne. Ev em bi xwe ne.
Û hikûmeta reş-sor çi dike? Ew tam li wê derê kêm dike ku pêwîstî lê herî mezin e — li dibistanan, li Jugendcluban (cihên ku ciwan lê digihîjin hev) û li Quartiersarbeitê (xebata civakî ya li taxê). Budceya dusalî ya 2026/27an, tevî ku hejmara xwendekaran zêde dibe, 60 milyon euro kêmtir ji bo perwerdehiyê dixe ber çavan — û li ser ciwanan û li ser navçeyan jî kêm dike. Rapora Senatê bi xwe ya sala 2009an jixwe hişyarî dabû: li vir «Slums des 21. Jahrhunderts» (taxên xizaniyê yên sedsala 21em) dikarin çêbibin — û îro jî ew tam ji yên herî xizan dibirin. Ji van zarokan re veberhênanên rastîn lazim in — ne gotinên xweş yên ku li ser kaxezê dimînin.
Buckow-Nord
mehê kêmtir ket destê karkerên şirketên ku ji Vivantesê hatine veqetandin — ji bo heman karî wek hevkarên wan yên li Vivantesê bi xwe.
Li bakurê Gropiusstadtê, li dora nexweşxaneya Vivantes Klinikum Neukölln heta Teltowkanalê, beşeke kesk û tevlihev ya herêma me ya hilbijartinê heye — bi baxçeyên biçûk û kolanên bêdeng.
Di navenda wê de yek ji nexweşxaneyên herî mezin yên Almanyayê radiweste. Bi hezaran Neuköllnî li vir têne dermankirin, bi hezaran li vir dixebitin — di lênêrînê de, di paqijiyê de, di metbex û veguhastinê de. Ev ew mirov in, yên ku yên din sax dikin û her tiştî bi rê ve dibin — dema ku hêza wan bi xwe êdî nemaye.
Di sala 2026an de nêzîkî 2.200 karkerên şirketên ku ji Vivantesê hatine veqetandin neçar man ku zêdetirî du mehan grev bikin — tenê ji bo ku ji bo heman karî di dawiyê de heman heq were dayîn. Li gorî hevkarên wan yên li Vivantesê bi xwe, mehê heta 1.000 euro ji wan kêm bû. Ev şirket ya eyaleta Berlînê ye — û eyaletê demeke dirêj tenê temaşe kir, li şûna ku berpirsiyariya xwe bi cih bîne.
Û ev ne bûyereke tenê ye: dema ku di tenduristiyê de li her aliyî tê kêmkirin, eyalet nexweşxaneyên xwe li benda veberhênanên ku pir lazim in dihêle — û barê wê dikeve ser milê wan kesan yên ku her tiştî bi rê ve dibin. Tenduristî û lênêrîn Daseinsvorsorge ne (xizmetên bingehîn yên ku divê dewlet ji her kesî re misoger bike) — û nabe ku ew bibin mijara budceyeke kêmkirinê. Kesê ku mirovan sax dike, heq dike ku heqê wî bi dadmendî bê dayîn, ku bes hevkarên wî hebin, û ku nexweşxaneya wî bi kêmkirinan neyê xerakirin.
Bakurê Blumenviertelê
Xebata awarte ya bîrên li Blumenviertelê tenê heta wê salê hatiye fînansekirin. Çareseriya mayînde dê, bi rêya kargeha avê ya Johannisthalê, ancax di salên 2030/31 de bixebite.
Li Blumenviertelê mirov di xaniyên yek-malbatî, cêwî û rêzkirî de dijîn, di navbera wan de di avahiyên biçûk yên gelek-malbatî de jî — hem xwedî hem kirêdar. Gelekan bi pereyê ku berhev kiribû ji xwe re li vir mal ava kiriye. Ji bîst salan zêdetir e ku ew bi ava bin axê ya ku her diçe bilind dibe re têdikoşin: jêrzemînên şil, bingehên nem, û zerarên ku her diçe biha dibin. Nêzîkî 2.250 xanî di vê rewşê de ne.
Sedem tê zanîn: heta salên 1990î kargeha avê ya Johannisthalê ava bin axê nizm digirt. Ji dema ku kişandina avê hate kêmkirin, av bilind dibe. Bîrên awarte yên li Glockenblumenwegê di Hezîrana 2022yan de hatin girtin — û av yekser vegeriya. Îro tenê xebateke awarte dimeşe, ya ku heta sala 2027an hatiye fînansekirin. Çareseriya rastîn dê, bi rêya Johannisthalê, ancax di salên 2030/31 de were. Ev valahî mirovan niha di nîvê rê de bi tenê dihêle. Divê eyaleta Berlînê pereyê xebata awarte bêyî valahî bide, heta ku çareseriya mayînde bixebite — û divê ew diyar bike ka Johannisthal ê kengî amade be, û vê sozê binivîse. Divê mirovên li Blumenviertelê di dawiyê de bizanibin ka çi li benda wan e, û divê ew bikaribin pê bawer bikin — û divê siyaseteke wisa hebe ku berjewendiyên wan biparêze.
DIE LINKE Neukölln